5g helpt om arbeidsproductiviteit te verhogen

Alexander Pil
3 maart

Nederland staat voor een economische uitdaging. Er is een tekort aan arbeidskrachten en tegelijk vertraagt de groei van de arbeidsproductiviteit, de toegevoegde waarde per gewerkt uur. De introductie van 5g kan helpen om de productiviteit verder op te hogen, stelt ABN Amro. Bedrijven krijgen namelijk de mogelijkheid meer apparaten sneller met elkaar te laten communiceren en veel data te verwerken. Dit biedt bijvoorbeeld in de industrie, transport en de landbouw kansen om bestaande experimenten meer schaal te geven. Het is wel van belang om nu al op de komst van 5G voor te sorteren, waarschuwt de bank.

Beeld: ABN Amro

Er zijn legio mogelijkheden om stilstand van de groei in arbeidsproductiviteit te voorkomen. Veel van die toepassingen zitten momenteel in een experimentele fase. De nieuwe generatie mobiele netwerken 5g maakt het mogelijk om die toepassingen naar een volgende fase te brengen, mits dit goed wordt benut.

Met die grote zakelijke potentie verschilt 5g van zijn voorgangers, die vooral het leven van consumenten gemakkelijker maakten, aldus ABN Amro. Hoewel fervente datagebruikers onder de consumenten zeker oren hebben naar een nog sneller abonnement, biedt 5g vooral kansen voor de zakelijke markt. Het gaat dan vooral om de ontwikkeling van technologieën waarbij grote hoeveelheden data moeten worden verwerkt. Sonny Duijn, sectoreconoom bij ABN Amro: ‘Immers kunnen dankzij 5g veel meer data worden verwerkt met hogere up- en downloadsnelheden. Bovendien kunnen veel meer apparaten dan nu tegelijkertijd informatie uitwisselen via het mobiele internet, waarmee iot-toepassingen worden ondersteund.’

Een ander belangrijk kenmerk is dat de communicatie tussen apparaten veel sneller wordt. Er is sprake van low latency: op het moment dat een signaal wordt verzonden, kan dit in zeer korte tijd worden ontvangen door de ontvanger. Er is dan minimale vertraging in het netwerk. Daarbij blijft het netwerk wel slechts een hulpmiddel: de daadwerkelijke innovatie komt vanuit het bedrijfsleven.

Techwatch Books: Fortunes of High Tech

De nieuwe toepassingen van 5g kunnen helaas niet vandaag in Nederland al grootschalig ten uitvoer worden gebracht. Zo moeten de veilingen van de frequenties nog plaatsvinden, standaarden worden afgerond en een dichter netwerk van zendmasten worden aangelegd. Bovendien spelen discussies rondom privacy en gezondheid. De planning van de huidige veiling liep aanvankelijk vertraging op doordat het afluistercentrum van de Nederlandse inlichtingen- en veiligheidsdiensten in dezelfde 3,5 GHz-frequentieband opereert als 5g. Deze frequentie, met meer economische potentie dan de frequenties die nu worden geveild (700 MHz, 2,1 GHz en 1,4 GHz), wordt in Nederland in 2022 geveild.

Nederland ligt achter met de veiling van 5g-frequenties. Beeld: ABN Amro

Toch is het van belang dat bedrijven nu al voorsorteren op nieuwe mogelijkheden, zodat zij klaar staan zodra de infrastructuur gereed is, adviseert ABN Amro. ‘Een snelle start is onder meer van belang voor het behoud van concurrentiepositie’, stelt Duijn. ‘Buitenlandse bedrijven zijn zich waarschijnlijk eveneens aan het oriënteren of zelfs al verder, want in veel andere landen is de veiling van 5G-frequenties al eerder gestart.’

Platooning

De kansen van 5g liggen vooral in de mogelijkheid om bestaande processen te verbeteren. Dat geldt bijvoorbeeld voor de industrie, waar 5g wordt gezien als onmisbare schakel voor een toekomst waarbij productiemachines en hele fabrieken online worden verbonden met toeleveranciers, logistieke partners en afnemers. Smart Industry ten top.

Dankzij de verbinding met het 5g-netwerk kunnen apparaten en machines straks gemakkelijker voortdurend met elkaar communiceren. Zo kan continu in de gaten worden gehouden hoe apparaten en machines functioneren; variaties in trillingen kunnen voorspellen wanneer onderhoud nodig is. Deze verbeteringen leiden ertoe dat minder fouten in het productieproces optreden, apparaten en machines korter in storing zijn dan nu en toekomstige machines beter worden ontworpen. De arbeidsproductiviteit gaat dan dus omhoog.

Ook voor de logistieke sector schept 5g randvoorwaarden voor een hogere arbeidsproductiviteit. Een voorbeeld hiervan is truck platooning. Hierbij zijn achter elkaar rijdende vrachtwagens digitaal met elkaar verbonden en rijdt alleen in de voorste een chauffeur, die de snelheid en route bepaalt. De volgende trucks doen dan exact hetzelfde. Op het moment dat de chauffeur remt, doet de volgende vrachtwagen dat vrijwel gelijktijdig. Per persoon kan dan veel meer vracht worden vervoerd. Truck platooning bevindt zich nu nog in de experimentele fase, maar op termijn kan 5g een grootschaliger en bredere toepassing mogelijk maken.

5Groningen

In Groningen experimenteren bedrijven al dankzij 5g met mogelijke toepassingen voor de logistieke sector. Het betreft pilots met het autonoom laten varen van binnenschepen en voorraadbeheer van een distributiecentrum met behulp van een drone die barcodes scant. Ook met het navigeren van schepen nabij de wal en het automatisch (bijna) realtime meten van het slibgehalte, de stroming en diepte van vaarwegen in Delfzijl en de Eemshaven wordt getest.

Deze innovaties zijn onderdeel van het initiatief 5Groningen, waarmee de Economic Board Groningen al enkele jaren voortvarend bezig is het met onderzoeken van mogelijkheden van het toekomstige 5g. Vanwege bestaande beperkingen op de 3,5 GHz-frequentie is hiertoe gebruikgemaakt van carrier aggregation. Door tegelijkertijd met meerdere 4g-frequenties verbinding te maken, kunnen hoge up- en downloadsnelheden worden bereikt. De initiatiefnemers hebben aanbieders van connectiviteit en apparatuur gekoppeld aan ondernemers uit diverse bedrijfstakken.

Andere experimenten binnen dit initiatief laten de potentie tot het verhogen van de productiviteit in de landbouw zien. Een voorbeeld is een drone die vijf foto’s per seconde van landbouwgrond en de gewassen maakt voor analyse. Zo is direct duidelijk waar eventueel een gebrek is aan water of mest, en waar ziekte dreigt. Een ander agrarisch voorbeeld betreft de smart potato, een ‘digitale aardappel’ die informatie stuurt naar de agrariër over bijvoorbeeld de temperatuur, vochtigheid en kaliumwaarden van en in de bodem. Met dergelijke toepassingen kunnen agrariërs de groei van aardappelen makkelijker bijhouden en controlewerk efficiënter en effectiever inzetten.

Grote potentie

5g heeft een grote potentie voor de zakelijke markt. Het is van belang dat bedrijven en regio’s nu al nadenken over de toepassingen die de nieuwe generatie mobiele netwerken kunnen bieden. Het voorbeeld van Groningen verdient navolging over het hele land, vindt ABN Amro. 5g wordt een belangrijk hulpmiddel om meer schaal te geven aan technologische toepassingen die voor een hogere arbeidsproductiviteit zorgen. ‘Het opvoeren van de productiviteit is namelijk het antwoord op het tekort aan personeel en houdt het Nederlandse bedrijfsleven internationaal concurrerend’, stelt Duijn. ‘Het is daarom van belang dat het bedrijfsleven op tijd klaar is om deze stap te maken.’