Koop je machines as a service

Robbrecht van Amerongen

14 februari

Je bedrijf maakt vast gebruik van software-as-a-service: softwareapplicaties in de cloud zoals bijvoorbeeld Office365 of een online crm- of hrm-systeem. In plaats van een eenmalige hoge investering in licenties betaal je per maand. De softwareleverancier zorgt ervoor dat de software automatisch updates krijgt, daar hoeft je als klant geen enkele actie meer op te ondernemen. Een prachtig model, dat net zo goed van toepassing kan zijn op machines: machine-as-a-service (maas). Wat betekent dit model voor machinefabrikanten en hun klanten?

Robbrecht van Amerongen is hoofd iot en Industrie 4.0 bij Amis Conclusion

De belangrijkste voorwaarde voor machine-as-a-service is dat de machines op afstand zijn uit te lezen. Dat kan bijvoorbeeld met sensoren. Op deze manier kan de leverancier op afstand zien hoe de machines of apparaten functioneren: zit er nog genoeg smeermiddel in? Hoeveel draaiuren heeft dit apparaat gemaakt? Genereert het plotseling meer trillingen of meer geluid of gebruikt het meer stroom? Op basis van deze data kunnen leveranciers voorspellen wanneer de machine onderhoud nodig heeft. Ze kunnen advies over onderhoud mee verkopen als dienst. Of ze kunnen de hele machine als dienst leveren, inclusief alle onderhoud.

In dat geval spreken we over machine-as-a-service. Een klant investeert dan niet meer eenmalig vele miljoenen in een machine die hij voor tien of vijftien jaar aanschaft, maar betaalt voor een dienst, inclusief onderhoud. Hij wint daarmee aan flexibiliteit. Stel je een soepfabrikant voor die zijn product zowel in blik als in zak verpakt. Nu is soep in blik nog zijn grootste markt, maar hij ziet dat de vraag verschuift naar soep in zak.

Als de machine om in blik te verpakken toe is aan vervanging, staat hij voor een keuze. Door het systeem af te nemen als dienst, is de soepfabriek flexibel om de blikverpakkingsmachine uit te faseren als dat nodig is. Hij beëindigt simpelweg het contract voor de blikmachine en schaft een tweede verpakkingsmachine voor soep in zak aan. De machineleverancier kan de oude machine ombouwen of inzetten bij een andere klant, wat hergebruik van onderdelen stimuleert.

Binnen het maas-model wordt de machinefabrikant verantwoordelijk voor de productiviteit en beschikbaarheid van zijn systemen. En daarmee dus ook voor het tijdig uitvoeren van het preventieve en correctieve onderhoud. Hij spreekt met de klant onderhoudswindows af waarbinnen het preventieve onderhoud kan plaatsvinden. De machinefabrikant geeft ook garanties over de uptime van de systemen. Omdat hij door slim gebruik van de data storingen vooraf kan zien aankomen, weet hij precies wanneer hij dit onderhoud moet plannen. Hij kan dit dus vele malen efficiënter doen dan wanneer hij geen data over de machines zou hebben.

De klant hoeft geen voorraad reserveonderdelen meer aan te leggen; dat doet de machinefabrikant. Omdat hij die voorraad voor veel meer klanten kan gebruiken, kan hij toe met een lagere veiligheidsvoorraad dan alle voorraden van klanten bij elkaar opgeteld. Het kapitaalbeslag is daardoor aanzienlijk lager. Tegelijkertijd verkleint de kans op out of stock, zeker omdat de machinefabriek vooraf al kan voorspellen welke onderdelen tijdens de volgende onderhoudsbeurt bij klant A of B moeten worden vervangen. Hij kan dus tijdig bij zijn leveranciers de benodigde onderdelen bestellen.

Machine-as-a-service is een win-win voor machinefabrikant en klant. Dit alles maakt dat klanten voor een machine als dienst aanzienlijk meer willen betalen. Als ze een machine van tien miljoen euro anders in tien jaar zouden afschrijven, zijn ze met maas met 150 duizend euro per jaar waarschijnlijk goedkoper uit. Zowel de machinefabriek als de klant houdt onder aan de streep meer over.